октября 2017

Аз 15-ум то 21-уми октябри соли 2017

15-уми октябри соли 2017

  • зодрӯзи Абдулфайз Дӯстов (1928-2009), собиқадо­ри кишоварзӣ, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ.
  • зодрӯзи Баврак Ғафуров (1935-2009), доктори илми биологӣ, профессор.
  • зодрӯзи Галина Матешена (1942), забоншинос.
  • зодрӯзи Дилбар Қозиҷонова (1946), олимаи соҳаи   математика.

Аз 22 то 28-уми октябри соли 2017


22-юми октябри соли 2017

  • 60-солагии зодрӯзи Азизхон Мирбобоев (1957), забоншинос.
  • 70-солагии зодрӯзи Беҳрон Меҳробов (1937-2014), дирижёр, Ҳунарпешаи халқии Тоҷикистон.
  • 95-солагии зодрӯзи Худойназар Давлатов (1922), пахтакор, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ.

«Айни шумо ҳастем, фақат каме қавитар». Арзи сипоси як хонанда ба роҳбарият ва кормнадони Китобхонаи миллӣ

Содда, мисли як вожа, мисли як нигоҳи бетафовути кудакӣ, ки бефикр баёнаш мекунем ва дущвортар аз он рў, ки наметавонем ба дарки комили он наздик шавем; маьюбӣ ё маълулӣ, нобиноӣ ё ношунавоӣ ва дигар...

Мафҳуми маъюбӣ,  ё  маълулӣ  ҳам  шакли  дигари  будан дар иҷтимоъ аст. Бештари ин нафарҳо дар ҷомеа талош мекунанд тафовутии хешро инкор кунанд. Аслан  вожаи  маъюб ё  маълул, ки  дар худ бори зиддиарзишӣ ва зиддифарҳангӣ дорад, на бояд ба шахсони имконияташон

“Умедворам китобҳоеро, ки дар ҷустуҷӯяшон ҳастам, ин ҷо пайдо мекунам...”

Ин як ҷумларо чун бардошт аз суҳбати се нафаре, ки ҳоло ба мутолиаи хонандагон пешкаш мекунем, иқтибос овардем. Ва ба гумони мо аксари касоне, ки ба Китобхонаи миллӣ меоянд, ҳамин орзу доранд. Яъне, пайдо кардани он чизе ки дар ҷустуҷӯяш ҳастанд. Бидуни шак, китобҳо қодиранд гумкардаҳои моро ба мо бозгардонанд ва ин гумгашта

Дар маҳфили адабии “Равшандилон” навиштаҳои нави аъзои он баррасӣ шуд

Маҳфили навбатии “Равшандилон” бо таҳлили ҳикояи хуби аъзои маҳфил Ҳусейни Нурмуҳаммад шуруъ гардид. Муаллиф ҳикояи худро “Қадри нон” номидааст ва онро пурра дар маҳфил қироат кард. Тавре аз номаш пайдост, ҳикоя дар бораи нон ва заҳмати инсони донистани қадри он баҳс мекунад. Муаллиф кӯшидааст бо тасвири лаҳзаҳои хотирмон хонандаро водор кунад сари ин мафҳум андеша намояд.

Арастуи Шарқ - Абўнасри Форобӣ

Муаллими сонӣ, Арастуи Шарқ, Устоди сонӣ...инҳо ҳама лақабҳои Абӯнасри Форобианд. Донишманди маъруф аввалин касе буда, ки осори файласуфони мумтози Юнони Қадимро омӯхтаву бар онҳо шарҳҳо навиштааст ва ҳамчунин бар поя ва ҳатто болотар аз онҳо асарҳои худро офарида.

Китоби форсии ӯ дар илми мусиқӣ маъруфтарин таълифот дар ин фан дониста мешавад. Иттилооти вай дар риёзиёт ва мусиқӣ хуб, вале дар тиб ва табииёт  мутавассит будааст. Равиши фалсафии вайро бояд дар ҳақиқат як равиши нави  афлотунии исломӣ номид.

Гаронқадр осори худро бо забони арабӣ  бар ҷой гузоштааст. Ва аз ҷумлаи шахсиятҳои камназир аст, ки осор ва афкораш маъруфияти ҷаҳонӣ пайдо кардааст.

Намоиши байналмилалии “Китоби Душанбе” дар театри опера ва балети ба номи устод Айнӣ идома дорад

Намоишгоҳи ҳафтуми байналмилалии «Китоби Душанбе», ки субҳи рӯзи 25 октябр, дар бинои Театри давлатии академии опера ва балети ба номи Садриддин Айнӣ  оғоз шуда буд, идома дорад. Дар расми ифтитоҳи он намояндаи Дастгоҳи иҷроияи Президент  Президент Пайрав Чоршанбезода ва муовини аввали Вазири фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон Ибодулло

Адиби маъруф ва дромнависи беҳамто

Нависандаи ҷанговар, рӯзноманигор, драматург ва ҳаҷвнависи беҳамто. Аз ҳаҷв шуруъ кардааст, ҳатто баъди бозгашт аз хати ҷабҳа ҳам ҳаҷв навиштааст. Аз Ҳоҷӣ Содиқ ҳикоя ва повесту романҳо ҳам ба ёдгор монда. Аммо дар миёни инҳо ҳеч асараш маъруфияти пйесаи “Интихоби домод”-ро надоштааст. Соли 1980, замоне, ки адиби маъруф дар қайди ҳаёт буд, 600-умин намоиши “Интихоби домод”-ро бо мухлисонаш тамошо кардааст.

25 – уми сентябри соли 1913 дар шаҳри Конибодом ба ҷаҳон омадааст. Донишомӯзиро дар мактаби куҳна сар карда, дар мактаби шӯравӣ давом

Мулоқоти Вазири фарҳанг бо ширкаткунандагони хориҷии намоиши “Китоби Душанбе” дар Китобхонаи миллӣ

Дар доираи Намоишгоҳи ҳафтуми байналмилалии «Китоби Душанбе» дар Китобхонаи миллии Тоҷикистон Вазири фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон Шамсиддин Орумбекзода бо зумрае аз иштирокдорон - меҳмонони хориҷии намоишгоҳ мулоқот ва суҳбат кард. Дар ин дидор муовини аввали директори Оҷонсии табъу нашр ва иттилооти Ҷумҳурии Ўзбекистон Мизроб Мавлонов хостори фурӯши китобҳои тоҷикӣ дар шаҳрҳои

Маҳфили “Ҳамешабаҳор” бо ширкати Қурбоналӣ Раҳмон

Дирӯз баъд аз зӯҳр дар Театри давлатии академии опера ва балети ба номи С. Айнӣ маҳфили  “Ҳамешабаҳор”  бо ташаббуси Шуъбаи тарғиб ва баргузории чорабиниҳои фарҳангии Китобхонаи миллии Тоҷикистон ва ҳайати эҷодии нашрияи Пайрав тибқи нақшаи фаъолияти Намоишгоҳи VII уми байналмилалии “Китоби Душанбе” баргузор гардид.

Мавзуъи маҳфил ин бор “Баҳори Умари Хайём” буд, ки

“Донишномаи мухтасари кўдакон ва наврасон”

Имрўз илм собит намудааст, ки ташаккули биологии майнаи кўдак дар шаш соли аввал аст ва баъд аз он қатъ мегардад. Ва ҳар донише, ки кўдак ба ҳангоми ташаккули майна (яъне то ҳафтсолагӣ) бармедорад, дар майнаи ў барои ҳамешагӣ нақш мебандад, чунонки бузургони мо гуфтаанд «ба манзалаи нақш дар санг» аст. Донишманди маъруфи замони муосир Гленн Доман (1919–2013), ки китобҳои ў аз серхаридортарин китобҳои олами имрўз дар бахши таълиму тарбияти кўдаканд, мефармояд, ки ҳар қадар бо кўдак дар солҳои аввали ҳаёти ў машғул шавем, нерўи ақлониаш ба ҳамон андоза зудтар инкишоф меёбад ва ҳар чӣ зиёдтар ҳаракат кунад, инкишофи майнаи ў бештар сурат мегирад. Кўдакони ду-сесола метавонад ба осонӣ

Зарфи як ҳафтаи охир ба Китобхонаи миллӣ ҳудудан 10 ҳазору 350 китоби электронӣ дохил шуд

Бойгонии электронии Китобхонаи миллии Тоҷикистон зарфи як ҳафтаи охир бо 10 ҳазору 349 китоби электронии шаш донишгоҳ ва як нашриёти кишвар ғанӣ шуд. Ин китобҳо тибқи номаи Директори Китобхонаи миллӣ, профессор Абдусалом Мирализода ба Вазири маориф ва ниҳодҳои интишоротии кишвар ворид шуданд.

Аз ҷумла, Донишгоҳи миллии Тоҷикистон

Филмҳо дар Китобхона

Филм дар китобхона. Бовар мекунед? Мехоҳед филм тамошо кунед? Мо ҳоло ин гуна имкон дорем ва бойгониамон ҳам ғанист. Муҳим он аст, ки вақте ба Китобхонаи миллӣ омадед, лутфан ба Шуъбаи адабиёт доир ба фарҳанг ва ҳунар, воқеъ дар ошёнаи чоруми бино муроҷиат кунед. Ва дигар мушкиле нест.

Ёде аз оҳангсози нотакрори тоҷик

Оҳангсоз, шоир, Арбоби намоёни сиёсӣ-ҷамъиятии замони шўравӣ, устод Зиёдулло Шаҳидӣ (1914-1985) зодаи шаҳри Самарқанд буда, аввалин бастакори тоҷик, хатмкардаи мактаби компазитории консерваторияи Москва мебошад. Бо эҷоди баландмазмунаш мусиқии миллиро бо мусиқии ҷаҳони пайвастааст.

Зиёдулло Шаҳидӣ  ба ҳайси  роҳбари бадеии Филармонияи давлатӣ, раиси Иттифоқи оҳангсозони Тоҷикистон, котиби масъули Иттифоқи композиторони собиқ Иттиҳоди Шуравӣ, Депутати Шўрои олии Тоҷикистон фаъолият кардааст.

Достонҳои симфонии «Бузрук», «Симфонияи мақом» ва

Аҳмадҷон Ҳамдӣ - махдуми Абӯсаидзода

Шоири  шӯравии тоҷик  Ҳамдӣ Аҳмадҷон - махдуми Абўсаидзода  соли 1875 дар шаҳри Бухоро  таваллуд  ёфтааст. Зиндагӣ ва фаъолияти эҷодии Ҳамдӣ дар давраи  аморати   Бухоро ва айёми шӯравӣ ҷараён гирифтааст.

Ҳамдӣ дар давраи  аввали  фаъолияти  ҷамъиятии  худ  ҳамчун маорифпарвар  илму донишро тарғиб намуда, нашри  китобҳо  ва мактаби усули навро

Алиаскар Ҷонфидо: Донишманди эроние, ки дар Тоҷикистон маъруф шуд

Алиаскар Ҷонфидо соли 1926 дар Эрон дар хонаводаи коргар ба дунё омадааст. Аз ҷумлаи ҳаводорони ҳизби коммунистмаоби “Тӯда” буд ва барои ширкаташ дар муборизаҳои озодихоҳӣ зери таъқибу фишор қарор гирифт ва ногузир шуд қатори садҳ тан аз фаъолони ин ҳизб ба Иттиҳоди Шӯравӣ ҳиҷрат кунад. Ҳамин тавр сарнавишт ӯро ба Тоҷикистон овард. Тоҷикистонро ватани дуюми худ интихоб намуд ва ба фаъолиятҳои гуфтардаи илмӣ пардохт.

Ба таваллуди Радий Фиш 93 сол пур шуд

Дар осори Радий Фиш ду асар аз гузаштагони мо ёдовар мешавад: муаллифи романе дар бораи Мавлоно Мавлавии Балхӣ ва китобе дар бораи устод Садриддин Айнист.

Фиш  Радий  Геннадиевич 28-уми октябри соли 1924 дар шаҳри Ленинград ба дунё омада, 6-уми сентябри соли 2000 дар шаҳри Маскав аз олам даргузаштааст.

Нависанда ва адабиётшиноси рус. Иштирокчии Ҷанги Бузурги Ватанӣ.

Соли 1949 Донишкадаи шарқшиносии Москваро хатм кардааст. Асарҳояш аз соли 1948 ин ҷониб чоп мешаванд.

Дастрасӣ ба 750 000 рисолаҳои илмии фонди Китобхонаи давлатии Русия осон шуд

Имзои шартномаи истифодаи ройгони фонди рисолаҳои илмӣ байни Китобхонаи миллии Тоҷикистон ва Китобхонаи давлатии Россия дастрасӣ ба  зиёда аз 750000 рисолаи илмии фонди Китобхонаи давлатии Русияро осон кард.

Сафари омӯзишии ду намояндаи Китобхонаи миллӣ: сардори шуъбаи автоматикунони раванди китобдорӣ-иттилоотӣ Зафар Саидов ва муовини сардори ҳамин шуъба Яъқуб Бобохонов ба Китобхонаи давлатии Русия

Профессор Худоӣ Шарифзода дар синни 80-солагӣ аз олам даргузашт

Профессор Худоӣ Шариф, донишманди маъруф, адабиётшиноси шинохта ва муҳаққиқи варзида дирӯз 29-уми октябр дар манзилаш воқеъ дар шаҳри Душанбе аз олам даргузашт. Устод Худои Шариф моҳи июни соли равон 80-солагии худро таҷлил карда буд. Муддати начандон тӯлонӣ бемор буд ва дирӯз мурғи ҷонаш ба малакути осмонҳо парвоз кард.

Дар муаррифиномаи Иттифоқи Нависандагони Тоҷикистон, ки устод Худоӣ Шариф аз соли 1979 узви он аст, омада:

ХУДОӢ ШАРИФЗОДА 25 июни соли 1937 дар деҳаи Ҷорфи ноҳияи

Марги соҳибдил ҷаҳонеро далели кулфат аст…

Аз дирӯз, ки хабари даргузашти устод Худоӣ Шарифзода дар шабакаҳои иҷтимоӣ паҳн шуд, аз дуру наздик садҳо тан аз шогирдони ишон, донишмандону донишҷӯён изҳори таъзия карданд.

Аз ҷумла, номзади илмҳои филологӣ Абдулғаффори Камол, ки аз шогирдони устоди марҳум будаву таҳти сарпарастии ӯ рисоли илмии худро дифоъ кардааст, дар саҳифаи

Наваду як соли устод Муҳаммадҷон Шакурӣ

Дар бораи ин донишманди варзида ва ин шахсияти наҷиб хеле мебояд гуфт. Инсоне, ки тамоми умр бори заҳмати фарҳангу таҳлили таърихи фарҳанги миллиро кашид. Ва аз дунё замоне реҳлат кард, ки ба сони як китобхонаи бузург аз худ китобу мақолоти хонданӣ барои наслҳо боқӣ гузошт. Ҳаққо, ки устод Шакурӣ ҳузури физикии худро дар ҷомеа қатъ кард, вале асарҳои ӯ, пажуҳишҳои мондагораш боз даҳсолаҳову садсолаҳо барои худшиносии миллӣ хидмат хоҳанд кард.

Дар муаррифии Иттифоқи нависандагони кишвар, ки устоди шодравон аз соли  1956 узвияти онро дошт, омада:

МУҲАМАДҶОН ШАКУРӢ 30 октябри соли 1926 дар Бухоро, дар

Аз муаллифи “Кимиёи саодат” бихонем...

Дар бораи Абуҳомиди Ғазолӣ сухан гуфтан чандон осон нест. Олими забардаст, донишманду фақеҳ ва шахсиятест омӯхта, файласуфест борикназар, муҳаққиқест пурдон. Вай соли 1058 дар шаҳри Тӯси Эрон таваллуд шудааст. Мутакаллим, фақеҳ ва сўфии форс-тоҷик буд. Илмҳои замонашро дар Гургон ва мадрасаи «Низомия» -и Нишопур назди Абдулмаолии Ҷувайнӣ солҳои 1028-1085 омўхтааст.

Солҳои 1091-1095 мударриси мадрасаи «Низомия»-и Бағдод буд ва ба унвони «ҳуҷҷат –ул- ислом» ноил гардид. Соли 1095 Ғазолӣ Бағдодро тарк карда, қариб 10 сол дар Шом, Фаластин ва Ҳиҷоз зист. Муҳимтарин асарҳояш дар ҳамин солҳо таълиф шудаанд. Соли 1105 ба Нишопур баргашта муддате дар мадрасаи «Низомия» дарс гуфт. Сипас ба зодгоҳаш омада хонақоҳ барпо кард ва то охири умр дар он ҷо ҳаёти сўфиёна ба сар бурд.

Аз Алии Муҳаммадии Хуросонӣ чӣ метавон хонд?

Шоир, адабиётшинос ва мунаққид. Шахсе, ки тавонистааст ҳам шеър нақд кунад, ҳам шеър нависад ва ҳам шеъри гузаштагонро ба имрӯзиён муаррифӣ созад.

Алӣ Муҳаммадии Хуросонӣ  29 октябри соли 1950 дар деҳаи Нигноти ноҳияи Панҷакенти вилояти Суғд ба дунё омадааст.   Адабиётшинос ва шоири тоҷик.  ДДМТ- ро хатм кардааст.

Экспедитсияи этнографии Ишкошим

Асари мазкур қимати баланди илмӣ дошта, асосан дар се мавзўъ: «Ривоятҳои таърихӣ», «Боқимондаҳои пешинаи сохти ҷамъиятӣ» ва «Урфу одат, расму таомул ва эътиқод» баҳс мекунад. Дар қисмати охири ин китоб ҷадвале мавҷуд аст, ки номҳои ҳамонвақтаи деҳаҳои ноҳияҳои Ишкошиму Вахон оварда мешаванд. Инчунин, муаллифони асар барои исботи ақидаҳои хеш расмҳоеро овардаанд, ки ҳаёту фаъолият, тарзи зиндагонӣ ва сарулибоси

Як ҳафтаи фарҳанг дар мамлакат дар расонаҳои чопи Душанбе

Ҳафтаи гузашта дар матбуоти кишвар силсилаи зиёди хабару мақолаҳои ҷолибу хонданӣ аз ҳаёти фарҳангии мамлакат интишор ёфтанд. Навидҳо аз баргузории Рӯзҳои фарҳангии Тоҷикистон дар Ӯзбекистон “Насими дӯстӣ”, “Ансанбли фолклории Помир эҳё шуд”, “Ҳунар беҳтар аз симу зар” аз ҷараёни намоиши ҳунарҳои мардумӣ дар Маркази Исмоилияи шаҳри Душанбе дар рӯзномаи “Баҳори Аҷам”  нашр

Баланд аст аз фалак номи муаллим...

Ҳангоме ки ба ҳаёту фаъолияти бархе аз шахсиятҳои барҷастаи фарҳангии тоҷик шинос мешавем, шоҳиди он мегардем, ки на танҳо тавассути осори безаволашон дар рушди забони миллати хеш ҳиссагузор гардидаанд, балки бо роҳи тайкардаи эҷодӣ, рўзгор ва зиндагиномаи хеш дар дилу дидаи ин халқи фарҳангдўст ҷой гирифтаанд.

Дар ҳақиқат, устоде, ки донишҷўро ба

Бузургон дар ситоиши китоб.

Дар бораи китоб зиёд гуфтанду мегӯем ва боз хоҳанд гуфт. Гулчине аз фармудаҳои бузургонро меорем ва ин фармудаҳо идомадоранд. Дар бораи китоб ҳар қадар гӯем, боз кам аст.

 ХХХ   ХХХ   ХХХ

«Ман китобро  чун гул мебўям, чун шахси  меҳрубонтарин дар оғӯш мегирам ва чун сўҳбатнигори вафодортарин  дўст

“Муҳаммадҷон Шакурӣ дар масири илму эҷод”

Чунин ном дошат мизи мудаввар, ки баъд аз зуҳри имрӯз бо ширкати ҷамъе аз донишмандон, пажуҳишгарон дар Китобхонаи миллии Тоҷикистон баргузор гардид.

Дар нишаст зиёда аз 60 нафар мутахассисону донишҷўён,  намояндагони Дастгоҳи иҷроияи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Вазорати маориф ва илм, Академияи илмҳо, Институти забон ва адабиёти ба номи Абуабдуллоҳи Рўдакӣ,